Hãy lắng nghe cơ thể để nhận biết những dấu hiệu bất thường và thăm khám kịp thời có thể giúp phát hiện bệnh, hạn chế nguy cơ biến chứng. Có rất nhiều nguyên nhân gây tổn thương gan như:
- Virus viêm gan (A, B, C)
- Rượu bia
- Thuốc tây lạm dụng hoặc không đúng cách
- Chế độ ăn giàu chất béo, đường, thực phẩm siêu chế biến
- Nhiễm độc từ môi trường sống
Một số biểu hiện dưới đây sẽ xuất hiện khi chức năng gan suy giảm:
Mệt mỏi, uể oải kéo dài
Cảm thấy thiếu năng lượng, kiệt sức dù không làm việc nặng hay thức khuya, khả năng tập trung kém. Tuy nhiên, mệt mỏi không phải dấu hiệu đặc trưng của tổn thương gan. Nếu tình trạng này kéo dài hoặc đi kèm các biểu hiện bất thường khác, người bệnh nên đi khám để tìm nguyên nhân.
Dấu hiệu đặc trưng trên da và mắt
- Vàng da và vàng mắt là dấu hiệu cần đặc biệt lưu ý. Tình trạng này xảy ra khi bilirubin tích tụ trong máu và mô, có thể liên quan đến bệnh lý gan, đường mật hoặc một số nguyên nhân khác.
- Cảm giác ngứa râm rân dưới da hoặc nổi mề đay, mụn nhọt do độc tố tích tụ trong cơ thể.
- Tình trạng xuất hiện các vệt máu li ti hình uốn lượn giống mạng nhện/ngôi sao ngay dưới bề mặt da (thường ở ngực, cổ, mặt).
Biến đổi qua hệ bài tiết
- Nước tiểu sẫm màu có thể xuất hiện khi lượng bilirubin trong máu tăng, chẳng hạn trong một số bệnh lý gan hoặc đường mật. Tuy nhiên, nước tiểu sẫm màu cũng có thể liên quan đến tình trạng thiếu nước, một số loại thuốc hoặc bệnh lý khác. Nếu màu nước tiểu thay đổi kéo dài, đặc biệt khi đi kèm vàng da, vàng mắt, người bệnh cần được kiểm tra.
- Phân nhạt màu do bilirubin và mật đóng vai trò quan trọng trong việc tạo màu đặc trưng cho phân. Khi dòng mật bị cản trở hoặc chức năng gan, đường mật gặp vấn đề, phân có thể trở nên nhạt màu, màu đất sét hoặc xám.
Các triệu chứng khác cần lưu ý
- Xuất huyết: Thường xuyên chảy máu cam, chảy máu chân răng hoặc dễ bị bầm tím dưới da dù chỉ va chạm nhẹ (do gan suy giảm sản xuất các yếu tố đông máu).
-
Đau sườn phải: Cảm giác đau tức nhẹ hoặc nặng hố chậu/hạ sườn bên phải (vùng vị trí của gan).
-
Sưng phù: Bị phù ở cẳng chân, cổ chân hoặc chướng bụng (cổ trướng) trong trường hợp tổn thương gan tiến triển nặng.
Khi nào cần đi khám?
Bệnh gan có thể diễn tiến âm thầm và nhiều triệu chứng kể trên không đặc hiệu. Vì vậy, không nên tự chẩn đoán chỉ dựa vào một dấu hiệu đơn lẻ.
Nếu xuất hiện vàng da, vàng mắt; nước tiểu sẫm màu kèm phân bạc màu; bụng to nhanh; phù chân; chảy máu bất thường; nôn ra máu, đi ngoài phân đen hoặc thay đổi ý thức, người bệnh cần được khám sớm.
Những người có nguy cơ cao mắc bệnh gan như sử dụng rượu bia thường xuyên, thừa cân, béo phì, mắc đái tháo đường, rối loạn mỡ máu, nhiễm virus viêm gan B hoặc C, hoặc có tiền sử gia đình mắc bệnh gan nên chủ động kiểm tra sức khỏe định kỳ.
Duy trì cân nặng hợp lý, hạn chế rượu bia, không tự ý sử dụng thuốc hoặc thực phẩm bổ sung có nguy cơ ảnh hưởng đến gan, ăn uống cân bằng và vận động thường xuyên là những biện pháp quan trọng để bảo vệ sức khỏe gan.
(t/h)
