Chuyển gốc động mạch là khuyết tật nghiêm trọng của tim, xuất hiện ngay từ khi trẻ mới chào đời. Bệnh thường được phát hiện trước khi sinh hoặc trong những giờ đầu tiên hoặc vài tuần sau khi trẻ ra đời. Đặc biệt, nếu không kịp thời phẫu thuật trước một tháng tuổi, trẻ sẽ gặp nhiều biến chứng nặng, nguy cơ tử vong cao.
TS.BS Nguyễn Lý Thịnh Trường, Giám đốc Trung tâm Tim mạch trẻ em, Bệnh viện Nhi Trung ương, cho biết đây là bệnh lý bẩm sinh, chưa xác định nguyên nhân. Trung tâm tim mạch trẻ em, Bệnh viện Nhi Trung ương (Hà Nội) đã can thiệp cho 500 bệnh nhi mắc bệnh lý này với tỷ lệ thành công vượt 95%, tương đương các trung tâm tim mạch lớn trên thế giới. Trong đó, trường hợp nhỏ nhất là 12 giờ tuổi và nhẹ cân nhất được can thiệp là 1,8 kg.
Bệnh nhi người Lào đã hồi phục hoàn toàn, có thể ra viện. Ảnh: PV.
Trường hợp gần đây nhất - ca thứ 500 - là bệnh nhi người Lào (sinh ngày 24/10). Sau khi bé ra đời, các bác sĩ bên Lào đã trực tiếp trao đổi với các bác sĩ tại Trung tâm Tim mạch để có phương án xử lý tốt nhất.
“Chúng tôi quyết định đưa cháu sang Việt Nam lúc 8 ngày tuổi. Vừa đến sân bay, tình trạng bệnh nhi trở nặng, chúng tôi đã trực sẵn ở sân bay và tiến hành các thủ tục nhập viện, rút ngắn thời gian cấp cứu cho cháu bé”, BS Trường cho biết.
Lúc này, trẻ nhập viện trong tình trạng khó thở, thở nhanh, mạch 140 lần/phút. Sau khi tiến hành hội chẩn, xác định mắc chuyển gốc động mạch, bệnh nhi được các bác sĩ Trung tâm tim mạch trẻ em chuẩn bị phẫu thuật tức thời.
“Chúng tôi gặp rất nhiều khó khăn với ca bệnh này. Đầu tiên là phải tiến hành giữ sự ổn định cho cháu bé trong một đêm vì trẻ bị rơi vào tình trạng suy sụp tuần hoàn khi chuyển đến viện. Trong lúc phẫu thuật, tình trạng của cháu bé diễn biến rất xấu khi động mạch vành có kích thước rất nhỏ, chưa đến 1 mm và không nhìn rõ được bằng mắt thường. Do vậy, trong quá trình chuyển lại vị trí của động mạch vành về vị trí, cháu bé có tình trạng bị xoắn động mạch vành”, BS Trường kể lại.
Trải qua hơn 3 giờ với rất nhiều các kỹ thuật khó, ca phẫu thuật đã thành công. Đến ngày 21/11 (20 ngày sau mổ), kết quả siêu âm cho thấy tim của trẻ hoạt động bình thường, toàn trạng ổn định. Hiện tại, trẻ đã ăn tốt, ngủ tốt, khoẻ mạnh và dự kiến ra viện ngày hôm nay (22/11).
TS Trường cho hay trẻ một tháng tuổi có trái tim chỉ nhỏ như quả trứng gà với những mạch máu bên trong khoảng 4-5 mm. Khi tiến hành phẫu thuật, bác sĩ phải dùng kính tăng phóng đại 4-5 lần so với kích thước thật mới quan sát được tổn thương.
"Việc phát hiện sớm bệnh tim bẩm sinh sẽ giúp cho các bác sĩ can thiệp kịp thời, giúp giảm thiểu tử vong trẻ sơ sinh. Các phụ nữ khi mang thai có thể phát hiện bệnh tim bẩm sinh này từ tuần thứ 12 trở đi và cần đến cơ sở y tế chuyên khoa để có những tư vấn, can thiệp kịp thời ngay khi bé vừa chào đời”, BS Trường khuyến cáo.