Bộ Y tế đang xây dựng dự thảo Nghị định quy định về mức hưởng và phạm vi hưởng bảo hiểm y tế theo lộ trình, hướng tới ưu tiên các nhóm có hoàn cảnh khó khăn và bảo đảm phù hợp với khả năng cân đối Quỹ Bảo hiểm y tế, ngân sách Nhà nước.
Theo dự thảo, Nghị định dự kiến có hiệu lực từ ngày 1/4/2027. Một trong những nội dung đáng chú ý là đề xuất điều chỉnh mức ngân sách Nhà nước hỗ trợ đóng bảo hiểm y tế cho một số nhóm người tham gia.
Những nhóm được đề xuất tăng hỗ trợ
Cụ thể, người khuyết tật nhẹ thuộc hộ gia đình cận nghèo được đề xuất hưởng mức hỗ trợ 100% phí đóng bảo hiểm y tế.
Với người thuộc hộ gia đình cận nghèo, mức hỗ trợ dự kiến nâng lên tối thiểu 80%, tăng 10 điểm phần trăm so với mức hiện hành.
Đối với học sinh, sinh viên, Bộ Y tế đề xuất nâng mức hỗ trợ từ tối thiểu 50% lên tối thiểu 70% mức đóng bảo hiểm y tế.
Người thuộc hộ gia đình có mức sống trung bình cũng được đề xuất tăng hỗ trợ từ tối thiểu 30% lên 50%.
Ngoài ra, người được nuôi dưỡng, chăm sóc tại các tổ chức, cơ sở từ thiện, tôn giáo được đề xuất hỗ trợ tối thiểu 50% mức đóng.
Theo chính sách hiện hành tại Nghị định 188/2025/NĐ-CP, một số nhóm được ngân sách Nhà nước hỗ trợ toàn bộ hoặc một phần mức đóng bảo hiểm y tế. Trong đó, mức hỗ trợ tối thiểu 70% áp dụng với người thuộc hộ cận nghèo và một số nhóm dân tộc thiểu số; học sinh, sinh viên được hỗ trợ tối thiểu 50%; một số nhóm có mức sống trung bình được hỗ trợ tối thiểu 30%.
So với quy định hiện hành, dự thảo mới tập trung mở rộng mức hỗ trợ đối với những nhóm có điều kiện kinh tế khó khăn, đồng thời bổ sung người khuyết tật nhẹ thuộc hộ cận nghèo vào diện được ngân sách hỗ trợ 100%.
Mức đóng bảo hiểm y tế dự kiến tăng theo từng giai đoạn
Song song với việc tăng hỗ trợ, Bộ Y tế đề xuất điều chỉnh mức đóng bảo hiểm y tế nhằm tạo thêm nguồn lực cho việc mở rộng quyền lợi của người tham gia.
Theo phương án được đưa ra, từ ngày 1/7/2027, người lao động tham gia bảo hiểm y tế thông qua quan hệ lao động sẽ đóng 5,1% tiền lương tháng làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc, thay cho mức 4,5% hiện nay.
Trong tổng mức đóng này, người sử dụng lao động chịu hai phần ba, còn người lao động đóng một phần ba.
Mức 5,1% cũng được đề xuất áp dụng với người hưởng lương hưu, trợ cấp mất sức lao động và người đang hưởng trợ cấp thất nghiệp. Đối với các nhóm do ngân sách Nhà nước đóng, mức đóng dự kiến cũng được tính bằng 5,1% mức lương cơ sở từ ngày 1/7/2027.
Nếu tính theo mức lương cơ sở 2,53 triệu đồng/tháng, mức đóng tương ứng 4,5% hiện nay là 113.850 đồng/tháng. Khi tăng lên 5,1%, số tiền này sẽ vào khoảng 129.030 đồng/tháng, cao hơn khoảng 15.000 đồng mỗi tháng.
Đối với nhóm được ngân sách Nhà nước hỗ trợ một phần mức đóng, mức 5,1% dự kiến áp dụng từ ngày 1/1/2028. Người tham gia tiếp tục đóng phần thuộc trách nhiệm của mình sau khi trừ phần được Nhà nước hỗ trợ theo quy định.
Người tham gia bảo hiểm y tế theo hộ gia đình cũng dự kiến áp dụng mức 5,1% từ ngày 1/1/2028. Chính sách giảm trừ mức đóng đối với các thành viên cùng tham gia trong một hộ gia đình tiếp tục được duy trì.
Theo đó, người thứ nhất đóng 100% mức quy định; người thứ hai đóng 70%; người thứ ba 60%; người thứ tư 50% và từ người thứ năm trở đi đóng 40% mức đóng của người thứ nhất.
Không dừng ở mức 5,1%, dự thảo còn đưa ra lộ trình tiếp tục điều chỉnh mức đóng. Sau 3 năm áp dụng mức mới, tỷ lệ dự kiến tăng lên 5,4%. Sau thêm 3 năm, mức đóng có thể được nâng lên 6%.
Như vậy, nếu được thông qua, chính sách mới sẽ điều chỉnh mức đóng bảo hiểm y tế theo 3 bước, từ 4,5% lên 5,1%, sau đó lên 5,4% và cuối cùng là 6%.
Dự thảo Nghị định hiện vẫn đang trong quá trình lấy ý kiến để Bộ Y tế tiếp thu, hoàn thiện và trình cấp có thẩm quyền xem xét. Theo đề xuất, Nghị định sẽ có hiệu lực từ ngày 1/4/2027; riêng quy định liên quan đến khám sức khỏe định kỳ dự kiến áp dụng từ ngày 1/1/2027.
